Kunnen gezinnen dit straks nog wel betalen?
Het Vlaams Parlement zette woensdag het licht op groen voor de invoering van het Europese emissiehandelssysteem ETS2, gericht op gezinnen en kleine bedrijven. De implementatie is gepland voor ten vroegste 2028, maar de politieke discussie rond de kostprijs en timing woedt voort.
Vlaams minister-president Matthias Diependaele (N-VA) had nog eerder gepleit voor uitstel, maar de meerderheidspartijen en de groenen stemden toch voor. Oppositiepartijen zoals Anders, Vlaams Belang en PVDA uitten scherpe kritiek en daagden Diependaele uit om zijn standpunt op het halfrond toe te lichten.
ETS2: uitbreiding van CO2-heffing naar burgers
Het bestaande Europese Emissions Trading System (ETS) richt zich op de zware industrie, die CO2-certificaten moet aankopen. Met ETS2 wil Europa dit systeem uitbreiden naar de uitstoot van gebouwen, wegtransport en kleine bedrijven. Motorbrandstoffen en aardgas worden daardoor duurder, wat volgens critici neerkomt op een directe belastingverhoging voor gezinnen.
Vlaams minister van Energie Hans Bonte (Vooruit) nuanceert: “Het decreet zorgt ervoor dat de middelen correct worden toegewezen zodra Europa het systeem invoert. Wij beslissen hier niet over het tempo van de Europese invoering.”
Politieke verdeeldheid en financiële impact
Diependaele erkent dat het systeem goed bedoeld is, maar wijst erop dat de kosten “pas heel laat zijn ingeschat”. Volgens een studie van VITO/EnergyVille kan ETS2 de jaarlijkse lasten voor een gemiddeld Vlaams gezin oplopen tot 650 euro. Onafhankelijk parlementslid Maurits Vande Reyde waarschuwt: “Dit is een extra belasting die gezinnen zwaar zal voelen, zeker in de huidige energiecrisis.”
N-VA en Vooruit benadrukken dat de middelen onder meer gebruikt zullen worden voor renovatiesteun, maar oppositiepartijen stellen dat deze steun niet automatisch alle getroffen huishoudens zal compenseren. Tom Ongena (Anders) wijst erop dat de geopolitieke situatie, zoals de Iran-crisis, maakt dat Vlamingen geen extra prijssignaal nodig hebben om hun energieverbruik aan te passen.
Uitstel of doorgaan: de vraag blijft
Hoewel de Vlaamse meerderheid de implementatie van ETS2 nu heeft goedgekeurd, blijft de discussie over betaalbaarheid en effectiviteit brandend actueel. De vraag die blijft hangen: kunnen Vlaamse gezinnen dit nog dragen, of is het Vlaams Parlement met deze beslissing vooral bezig geweest om Europa te volgen, ongeacht de gevolgen voor de burger?
