Wie Bill Gates heet, heeft doorgaans weinig problemen met computers. Maar voor zijn dochter Phoebe blijkt één piepklein digitaal bestandje nu mogelijk wél behoorlijk vervelend te worden.
De 23-jarige dochter van de Microsoft-oprichter ligt met haar startup Phia onder vuur wegens zogenoemde 'cookie stuffing'. Dat klinkt als iets wat je doet wanneer je een Oreo opensplijt en er nog drie lagen crème tussen probeert te proppen, maar in de internetwereld is het een vorm van affiliatefraude.
En in de Verenigde Staten lachen ze daar iets minder hard mee: als de praktijken als wire fraud zouden worden vervolgd en bewezen, kunnen daar in theorie bijzonder zware straffen op staan. In het uiterste geval wordt zelfs over twintig jaar cel gesproken.
Van miljardairsdochter naar twintig jaar brommen is uiteraard nog een héél lange weg. Eerst even kijken wat er precies aan de hand is.
Phoebe Gates richtte samen met Sophia Kianni de shoppingassistent Phia op. Het idee daarachter is behoorlijk eenvoudig: de software helpt shoppers onder meer met prijzen en kortingscodes en kan vervolgens geld verdienen wanneer een aankoop dankzij Phia tot stand komt. Dat gebeurt via affiliate marketing.
Stel: P-magazine stuurt jou naar een webshop om een prachtige roze onderbroek met ingebouwde airconditioning te kopen. De webshop kan dankzij een trackingcookie zien dat jij via P bent gekomen en betaalt ons daarvoor een kleine commissie.
Iedereen blij. Jij hebt frisse edele delen, de winkel heeft een onderbroek verkocht en wij kunnen een frisse pint bestellen.
Alleen wordt het minder gezellig wanneer P helemaal niets met die aankoop te maken had, maar tóch een digitaal vlaggetje op je computer plant om achteraf te roepen: "Die klant is van ons! Commissie graag!"
En precies daarvan wordt Phia nu beschuldigd.
Uit een Bloomberg-rapport zou namelijk blijken dat Phia niet alleen trackingcookies heeft geplaatst wanneer gebruikers daadwerkelijk een kortingscode van de dienst gebruikten. Ook wanneer iemand géén Phia-kortingscode gebruikte, zou de software in bepaalde gevallen toch een cookie hebben achtergelaten. Daardoor kon het lijken alsof Phia verantwoordelijk was voor een aankoop die de klant eigenlijk helemaal zelfstandig had gedaan.
De praktijk zou volgens het rapport onder meer gespeeld hebben bij grote Amerikaanse retailers als Nike, Gap en Nordstrom.
Nog opvallender is het cijfer over juni. Toen zou het zogenaamde cookie stuffing goed zijn geweest voor ongeveer 51 procent van de totale verkoopwaarde waarvoor Phia krediet claimde.
Dat is niet meer het verdwaalde kruimeltje onderaan de koekjestrommel. Dat is ongeveer een halve bakkerij.
Phia zelf kwam aanvankelijk met een verklaring die iedereen met een computer waarschijnlijk ooit heeft gebruikt: het lag aan de software. Het bedrijf stelde dat het probleem pas kort voordien was ontdekt. Alleen zou uit het onderzoek blijken dat Gates en haar medeoprichter al maanden op de hoogte waren van functies die automatisch cookies konden plaatsen. En dan wordt het verschil tussen een vervelende bug en een heel vervelend gesprek met advocaten plots behoorlijk belangrijk.
Phia heeft de bewuste functies inmiddels uitgeschakeld. Het bedrijf onderzoekt transacties, wil commissies die onterecht werden uitbetaald terugdraaien en neemt iemand aan die specifiek moet toezien op de naleving van de regels.
Er is nog een cijfer dat de wenkbrauwen richting het plafond doen bewegen. Voordat de functies werden uitgeschakeld, zou Phia gemiddeld ongeveer 80.000 dollar dagelijkse omzet hebben gedraaid. Daarna zakte dat volgens het aangehaalde onderzoek naar ongeveer 10.000 tot 28.000 dollar per dag.
Phia benadrukt wel dat je daar niet zomaar uit mag besluiten dat al het verschil afkomstig was van onterecht geïnde commissies. Tegelijk met de betwiste functies werden namelijk ook andere inkomstenbronnen uitgeschakeld.
Dat maakt de affaire extra pikant, want Phia is geen hobbyprojectje dat twee studenten op zondagavond in een garage hebben gebouwd. De startup haalde in 2025 nog 30 miljoen dollar op bij investeerders. Daarbij zitten bekende namen als Hailey Bieber, Kris Jenner en Spanx-oprichter Sara Blakely.
En uiteraard hangt er nog een iets bekendere familienaam boven het verhaal. Gates…