Logo P-magazine Regio Zoeken Rubrieken

📸 Zeldzame zwart-witfoto’s met historisch randje: deel 10

Gert B. - 07-07-2025

De Nederlandse journalist en columnist Jan Blokker wist het fantastisch te verwoorden: “Geschiedenis is niet wat er gebeurd is, geschiedenis is wat de mensen zich herinneren.”

In de vroege jaren 1900 waren sportveiligheidsnormen zo goed als onbestaande, en dit beeld toont op absurde wijze hoe rudimentair de tests toen waren. Deze man test een leren footballhelm door zichzelf — letterlijk — hoofd eerst tegen een houten muur te gooien, onder het goedkeurend oog van enkele heren in kostuum. 

In die tijd werden helmen vaak van leer gemaakt, zonder enige demping, en dit soort “crashtests” waren eerder spektakel dan wetenschap. Pas decennia later, met de opkomst van hersenonderzoek, werden serieuze veiligheidstests de norm in contactsporten… en konden atleten terug herinneren wat ze de dag ervoor gegeten hadden.

De enorme gezichten op Mount Rushmore ogen indrukwekkend vanop afstand, maar deze foto toont het enorme detailwerk dat ermee gepaard ging. Elk oog, zoals hier dat van George Washington, werd met de hand uitgehouwen door arbeiders die zich aan touwen en steigers vastklampten. 

Het "lichtpunt" in het oog – de iris – werd gecreëerd door een cilindervormige granieten paal te plaatsen die zonlicht weerkaatst. De bouw van het monument duurde van 1927 tot 1941, en hoewel het massaal en machinaal lijkt, zat er achter elke rimpel en pupil gewoon een man met een beitel.

Deze ongewoonlijke maar authentieke scène speelt zich af op de top van de oudste van de zeven wereldwonderen: de Grote Piramide van Gizeh. In het begin van de 20e eeuw werden toeristen aangemoedigd om letterlijk boven op duizenden jaren geschiedenis te picknicken. 

Met rieten stoelen, vloerkleden en thee alsof het een stranddag was, negeerden ze de heiligheid én kwetsbaarheid van het monument. Vandaag is beklimming verboden, en terecht: niet alleen uit respect voor het erfgoed, maar ook omdat het 138 meter naar beneden donderen tamelijk pijnlijk is.

In de jaren 1920 kende New York een ware boom in wolkenkrabbers én in roekeloze stunts. Deze foto toont een politieagent die zich vasthoudt aan een stalen balk boven een druk Times Square. 

Zulke stunts waren populair bij fotografen en kranten: ze symboliseerden lef, moderne durf, en de onoverwinnelijkheid van de stad. Vaak werden deze foto’s gebruikt in rekruteringscampagnes of publiciteitsstunts voor de NYPD. 

Veiligheidsnormen waren amper aanwezig, en de grens tussen moed en gekte was flinterdun… net als de rand waar hij aan hangt.

In de jaren ’40 was het idee van veiligheid in auto’s nog nauwelijks doorgedrongen tot de kinderstoelindustrie. Deze metalen constructie met minimale bekleding en nul bevestiging aan de auto was bedoeld om het kind ‘zicht’ te geven op de weg en de bestuurder op het kind. 

De stoeltjes werden vaak gewoon op de voorbank gezet, zonder gordel of verankering, waardoor een plotse rembeweging het peutertje letterlijk kon lanceren. 

Wat vandaag een vriendelijke, opgeblazen mascotte is, begon als deze nachtmerrie op benen. Bibendum, zoals het Michelinmannetje oorspronkelijk heet, werd in het begin van de 20e eeuw afgebeeld als een sigarenrokende, opgezwollen figuur gemaakt van witte fietsbanden. 

In de jaren ’20 en ’30 verscheen hij zelfs in toneelstukken, optochten en zoals hier: als voltallig orkest. 

De rubberen kostuums, holle ogen en groteske gezichten zouden de Gen Z'ers de dag van vandaag in hun broekje doen plassen van de schrik.

 

Deze futuristische helm uit de jaren 1920–30 lijkt eerder ontworpen om gedachten te lezen dan om je kapsel in model te brengen. Vroege haardrogers waren gigantisch, luidruchtig, en niet zelden brandgevaarlijk. 

De metalen constructie werd verwarmd door een motor die warme lucht via buizen in de helm blies, met amper enige controle over temperatuur of tijd. Klanten moesten vaak lange tijd stilzitten met dit sciencefictionachtige apparaat op hun hoofd, in de hoop dat hun haar eerder droog dan verschroeid zou zijn. 

In het tijdperk van de freakshows en reizende circussen was alles geoorloofd om publiek te lokken, ook boksgevechten tussen extreme uitersten van het menselijk lichaam. 

Deze gemanipuleerde poster toonde de uitgemergelde “Bone Man” tegenover de kolossale “Fatty Frank”, vaak gepresenteerd als een serieuze sportwedstrijd, maar in werkelijkheid eerder een komische voorstelling voor sensatiebeluste bezoekers. Zulke affiches speelden in op voyeurisme, en het idee dat fysieke afwijkingen vooral vermakelijk waren.

De dag van vandaag noemen we dat gewoon de Senaat.

De Dynasphere, een eenwielig voertuig uit 1930, was een poging om het ultieme minimalistische transportmiddel te ontwerpen, gebaseerd op het principe van het wiel zelf. De bestuurder zat in een soort cockpit die meebewoog binnenin het gigantische wiel. 

Hoewel het indrukwekkend was qua eenvoud, bleek het in de praktijk vooral onstabiel, moeilijk te sturen en berucht om het zogenaamde “gerol-over-effect” waarbij het hele ding de passagier kon kantelen als een menselijke hamster in een te enthousiaste looprad. 

De Dynasphere werd nooit commercieel uitgerold, maar leeft verder als schoolvoorbeeld van futuristische vindingrijkheid die nét iets te ver doorrolde.

Het brullende MGM-logo is wereldwijd bekend, maar de originele opname was allesbehalve digitaal. In deze foto zie je hoe een echte leeuw werd gefilmd in een geïmproviseerde studio, met houten kisten, microfoons en een cameraploeg die verdacht dicht bij een roofdier zonder muilkorf staat. 

De eerste opname vond plaats in 1924, en hoewel de latere versies iets veiliger verliepen, blijft het bizar dat deze iconische brul ooit letterlijk werd “live” opgenomen. 

Life

Reacties

Resterende karakters 500
Nieuwsbrief Mis nooit meer het laatste nieuws, exclusieve aanbiedingen en boeiende verhalen van P-magazine! Schrijf je nu in voor onze nieuwsbrief en blijf altijd op de hoogte.
Zoeken