Amerika zet België onder druk: neem onze ebola-maatregelen over of jullie komen er niet meer in.
Duizenden voetbalfans maken zich voor het WK in de Verenigde Staten, maar Washington dreigt er mee de toegang voor Belgen te beperken als ons land niet dezelfde harde ebola-maatregelen invoert.
Angst voor de vijand van buiten
Uit vrees voor de ebola-uitbraak in Centraal-Afrika wil de regering-Trump dat Europese landen, waaronder België, de grenzen sluiten voor reizigers uit Congo. Doen we dat niet, dan dreigt Washington zelf maatregelen te nemen tegen Europese reizigers.
De boodschap is duidelijk: volg ons beleid of riskeer dat uw burgers de Verenigde Staten niet meer binnen mogen.
Belgische supporters dreigen ongewild speelbal te worden
Dat dreigement komt op een bijzonder lastig moment. Binnen enkele dagen vertrekken tientallen Belgische supporters richting Noord-Amerika om de Rode Duivels tijdens het WK te volgen. Voor velen gaat het om een reis waarvoor maanden werd gespaard en die duizenden euro's kost.
Supportersvereniging De Bemvoort uit Pelt alleen al trekt met een tachtigtal leden naar de Verenigde Staten voor een zestiendaagse rondreis langs wedstrijden en toeristische bestemmingen zoals Las Vegas en de Grand Canyon.
Voorlopig verwachten zij geen problemen. Hun vluchten zijn geboekt en niemand gaat ervan uit dat de Amerikaanse overheid op korte termijn bestaande reizen zal blokkeren. Toch zorgt de politieke dreiging voor onzekerheid bij duizenden Europese reizigers.
België weigert de grenzen te sluiten
De Belgische regering laat voorlopig verstaan dat een algemeen inreisverbod voor reizigers uit Congo niet aan de orde is. Volgens minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke worden reizigers die uit de getroffen regio's komen vandaag al gecontroleerd en opgevolgd.
België volgt daarbij de wetenschappelijke richtlijnen en kiest voor screening en monitoring in plaats van algemene grenssluitingen. De situatie wordt wel permanent geëvalueerd.
De echte zwakke plek zit vaak binnen de eigen muren
Opvallend is dat de Amerikaanse reactie volledig focust op het buitenhouden van mogelijke besmettingen. Nochtans leert zowat elke grote epidemie dat een virus zich vooral verspreidt wanneer de eigen gezondheidszorg, coördinatie en crisisaanpak tekortschieten.
Tijdens covid bleek dat geen enkel land zich simpelweg kon "afsluiten" van de rest van de wereld. Beslissend waren de snelheid van detectie, testing, medische capaciteit en internationale samenwerking.
Het idee dat alle gevaar van buiten komt en dat een gesloten grens automatisch veiligheid garandeert, is daarom eerder een politieke dan een wetenschappelijke reflex. Autoritaire regimes hebben die strategie doorheen de geschiedenis vaker gebruikt: de externe vijand krijgt alle aandacht, terwijl interne kwetsbaarheden blijven etteren.
Sport dreigt slachtoffer te worden van geopolitiek
Mocht Washington zijn dreigement effectief uitvoeren, dan kunnen niet alleen zakenreizigers en toeristen worden getroffen, maar ook duizenden Europese voetbalsupporters die tickets, hotels en vluchten maanden geleden boekten.
Voorlopig blijft het bij een politieke waarschuwing. Maar het incident toont hoe snel een gezondheidscrisis kan uitgroeien tot een diplomatiek machtsmiddel. En hoe zelfs een voetbaltoernooi plots het decor kan worden van internationale spierballenpolitiek.