Telenet eruit, VRT twijfelt, DAZN cash: Belgische voetbalrechten in de uitverkoop.
Het Belgische profvoetbal was jarenlang een vaste ‘waarde’ op de traditionele tv-zenders. Maar behoort - nu al - definitief tot een ander tijdperk . Geen samenvattingen meer op VRT of VTM. Geen rechtstreekse matchen via Telenet of Proximus. Wie nog een glimp wil opvangen van de Jupiler Pro League, moet naar de app van DAZN, en die komt met een prijskaartje van 19,99 euro per maand. Het hele plaatje leest als de finale bevestiging van wat insiders al jaren weten: voetbal is geen spelletje meer, het is business. Big business.
Geen deal, geen voetbal
Zeven maanden geleden legde DAZN 84 miljoen euro per jaar op tafel voor de exclusieve uitzendrechten van het Belgische clubvoetbal. Sindsdien rommelt het. De onderhandelingen met de grote telecomoperatoren – Telenet, Proximus, VOO/Orange – zitten muurvast. Hetzelfde geldt voor de gesprekken met de publieke en commerciële omroepen over samenvattingen. Wat de kijker rest, is een digitale muur waar achter enkel betalende fans nog binnen mogen.
De telecomspelers willen geen tientallen miljoenen meer ophoesten voor content die hun klantenaantal nauwelijks nog beïnvloedt. De tijden dat voetbalabonnementen duizenden gezinnen deden overstappen van de ene provider naar de andere zijn voorbij. In ruil voor miljoenenbetalingen willen ze meetbare return. En die is er niet meer.
DAZN gokt op de toekomst, en op 400.000 abonnees
DAZN wil het voetbal exclusief op haar eigen platform houden en mikt op directe klantrelaties – en vooral: betalende abonnementen. Alleen moet dat aantal dan snel richting een half miljoen abonnees gaan om rendabel te zijn. Volgens mediaprofessor Tom Evens –in ‘De Morgen’ – is dat ronduit onrealistisch. Streaming mag dan wel booming zijn, het doorsnee Belgische voetbalkijkpubliek is ouder, gewoon aan klassieke televisie, en niet geneigd om voor één lokale competitie een app te installeren én te betalen.
De Supercup tussen Union en Club Brugge – normaal gezien een kijkcijferkanon op zondagavond – verdwijnt zo in de digitale mist. Voorlopig werd de match enkel gratis gestreamd voor wie zich registreerde bij DAZN. De reguliere competitie volgt later deze maand, maar dan achter de betaalmuur. Samenvattingen? Alleen via DAZN. En enkel wanneer het hen past. De traditionele zenders kijken voorlopig toe vanaf de zijlijn.
Samenvattingen zijn passé, podcasts zijn in
Zelfs voor een bescheiden samenvattingspakket liggen de kaarten moeilijk. Lineaire zenders zoals Play 4 haken af: hun sportprogramma's brachten te weinig kijkers. De tijd dat een praatprogramma als Extra Time een invloedrijke rol speelde in de beeldvorming rond het voetbal is voorbij. Podcasts als 90 minutes of YouTube-kanalen met fananalyse hebben die ruimte overgenomen. Goedkoper, directer, en zonder tussenkomst van rechtenhouders.
Risico voor clubs: minder zichtbaarheid, minder sponsors
De clubs mogen vandaag dan wel tevreden zijn met de centen van DAZN, maar op middellange termijn loert de boemerang om de hoek. Minder zichtbaarheid betekent minder sponsorwaarde. Minder bereik betekent minder jeugdige fans die de clubs volgen. Minder narratief rond het voetbal betekent minder beleving. En dat vertaalt zich uiteindelijk in lagere biedingen voor toekomstige rechten.
De Franse Ligue 1 is een voorproefje van wat kan gebeuren. Daar haakte DAZN recent af, ondanks een eerder gesloten deal, en betaalde het een schadevergoeding van naar verluidt 100 miljoen euro. De Franse voetbalbond moest vervolgens zelf een noodstreamingsdienst in elkaar boksen. Wie zegt dat het in België niet diezelfde richting uitgaat?
Voetbal is geld. Punt.
Wat ooit begon als elf tegen elf op een lap gras, is intussen een labyrint van rechten, sublicenties, platformmonopolies, en cashflowmodellen. Voor de gewone fan is het Belgisch voetbal anno 2025 iets geworden waarvoor je moet zoeken, downloaden, registreren en betalen. Het veldspel zelf lijkt bijzaak geworden in een industrie waar Excel-tabellen het ritme van het seizoen bepalen.
Of, om het nog scherper te stellen: voetbal is geen spel meer. Het is een abonnementsformule. De bal mag dan nog rond zijn, maar het spelletje consumeren d raait vierkant.
(Foto: Shutterstock)
