In de gevangenis van Haren viel een geïnterneerde met psychische problemen vrijdagochtend vier personeelsleden aan, waaronder twee verpleegkundigen. Drie van hen moesten naar het ziekenhuis. Het incident volgde amper vier dagen na een staking over de werkomstandigheden in de zwaar overbelaste instelling.
De gevangenis van Haren, de grootste van het land, zit al langer in het oog van de storm. Vrijdag werd opnieuw pijnlijk duidelijk waarom: een geïnterneerde met een psychische stoornis viel personeel aan tijdens een routinematige medische controle.
Hoe het gebeurde
Het incident deed zich voor vrijdagochtend rond 10.30 uur. Een verpleegster werd tijdens de medische controle plots met een vuistslag in het gezicht getroffen door de geïnterneerde. Toen een leidinggevende haar te hulp snelde, kreeg ook hij twee klappen in het gezicht.
Twee andere medewerkers die hielpen de geïnterneerde in bedwang te houden, raakten eveneens gewond: een cipier ontving een trap tegen de hand, een verpleegkundige verwondde haar pols. Drie van de vier slachtoffers moesten naar het ziekenhuis. Dinsdag waren alle vier nog steeds thuis om te herstellen.
Kathleen Van De Vijver, woordvoerder van het Gevangeniswezen, bevestigde het incident aan BRUZZ. Volgens haar wordt momenteel onderzocht of de betrokken geïnterneerde kan worden overgeplaatst naar een andere instelling.
Vier dagen na de staking
Het incident komt op een uiterst gevoelig moment. Begin vorige week legde het personeel van Haren het werk neer tijdens een 24-urenstaking. De vakbonden klaagden de overbevolking, het personeelstekort en de toenemende agressie aan.
De cijfers zijn alarmerend: vorige week telde Haren 1.393 gevangenen, terwijl de maximumcapaciteit op 1.190 ligt. "Er sliepen 167 gevangenen op de grond", aldus de vakbonden. De gevangenis heeft het hoogste aantal grondslapers van het land.
Structureel probleem
Achter dit incident schuilt een groter, structureel probleem. Geïnterneerden — gevangenen met een erkende psychische stoornis — horen wettelijk gezien niet thuis in gewone gevangenissen. Ze moeten worden opgevangen in gespecialiseerde interneringscentra, maar die zijn chronisch overvol. Het resultaat: ze belanden in gewone cellen, zonder de gepaste zorg of begeleiding.
Dat heeft een hoge prijs. Volgens VRT Nieuws betaalde de Belgische staat sinds 2020 ongeveer 2 miljoen euro aan schadevergoedingen en boetes als gevolg van de manier waarop geïnterneerden worden behandeld. Actiegroepen kaarten dit probleem al jaren aan, maar structurele oplossingen blijven uit.
Het geweld van vrijdag is geen losstaand feit — het is een symptoom van een systeem dat kraakt onder zijn eigen gewicht.
