Een patiënt van 4,5 meter lang en zo'n 50 kilo op de operatietafel leggen.
Bij Chester Zoo hebben ze duidelijk interessantere werkdagen dan bij de gemiddelde dierenarts. De 23-jarige netpython Jodie Foster – inderdaad, vernoemd naar de Hollywoodactrice – is volgens haar behandelaars de eerste slang ter wereld die elektrochemotherapie heeft gekregen.
Dat is een kankerbehandeling die ook bij mensen wordt toegepast. En omdat Jodie ongeveer het formaat heeft van een zeer gespierde tuinslang met ambitie, moesten de dierenartsen twee operatietafels tegen elkaar schuiven om haar überhaupt kwijt te kunnen.
De problemen begonnen toen verzorgers merkten dat Jodie minder at en opvallend weinig bewoog. Onderzoek bracht een fibrosarcoom aan het licht, een kwaadaardige tumor in haar kaak. Die werd in 2024 operatief verwijderd, maar de kanker kwam terug en begon uiteindelijk zelfs het kaakbot aan te tasten.
Nog een keer simpelweg snijden zou volgens dierenarts Ian Ashpole waarschijnlijk onvoldoende zijn. En bij een python is een goed functionerende kaak nu eenmaal geen overbodige luxe. Een broodje zonder korst bestellen behoort in de slangenwereld namelijk niet tot de mogelijkheden.
Daarom schakelde Chester Zoo specialisten van de University of Liverpool in. Tijdens een operatie van ongeveer anderhalf uur verwijderden de dierenartsen opnieuw de tumor en een deel van het aangetaste kaakbot.
Vervolgens kwam elektrochemotherapie eraan te pas. Daarbij wordt het kankermedicijn bleomycine gecombineerd met zorgvuldig gecontroleerde elektrische pulsen op de plaats van de tumor. Die pulsen maken de membranen van kankercellen tijdelijk beter doorlaatbaar, waardoor het geneesmiddel gemakkelijker de cellen kan binnendringen. Een behandeling ontwikkeld voor mensen dus, alleen lag er deze keer geen mens op tafel maar bijna vijf meter python onder verwarmde dekens.
Het belangrijkste nieuws, ons Jodie heeft de hele onderneming uitstekend doorstaan. Een recente controle vond geen aanwijzingen dat de kanker is teruggekeerd en volgens haar verzorgers is ze opnieuw haar “bright and feisty self”. Ze eet normaal, verkent haar verblijf en kan ondanks de operatie nog altijd probleemloos toeslaan, haar prooi vastgrijpen en doorslikken.
Het experiment kan bovendien belangrijk worden voor andere dieren. De betrokken specialisten willen de gebruikte techniek officieel publiceren, zodat dierenartsen elders erop kunnen voortbouwen. Daarmee heeft Jodie niet alleen haar eigen kansen aanzienlijk verbeterd, maar mogelijk ook die van andere reptielen met kanker.
Ergens zullen Adam en Eva toch even verbaasd opkijken…
