Wie zijn partner een zitje geeft, laat zijn masker vallen.
De perceptie dat politiek vooral een kweekvijver is van zelfbediening, vriendjespolitiek en institutionele poenschepperij wordt zelden zo flagrant bevestigd als wanneer een partijvoorzitter zijn eigen partner op een lucratieve post parkeert. Georges-Louis Bouchez (MR) heeft zich deze week niet enkel ontpopt als strategisch benoemingskampioen, maar vooral als het zoveelste voorbeeld van een politicus die vroeg of laat zijn ware gelaat toont.
Partnerlief als voorzitter van ONE
Dinsdag werd Lucie Demaret, partner van MR-voorzitter Bouchez, benoemd tot voorzitter van de raad van bestuur van het Office National de l’Enfance (ONE), de Franstalige tegenhanger van Kind & Gezin. De aanstelling kwam er via een klassieke politieke deal tussen Bouchez en coalitiepartner Les Engagés. “Dat is mijn volste recht”, aldus de MR-voorzitter zelfverzekerd. “Ik mag toch iemand benoemen die ik vertrouw?”
Alsof persoonlijke nabijheid plots de enige maatstaf voor bestuurlijke verantwoordelijkheid is. Of een partnerschap automatisch gelijkstaat aan professionele competentie.
Competentie als dekmantel
Bouchez - die zijn greep op de benoemingscarrousel niet onder stoelen of banken steekt - schermt met de ervaring van Demaret in het ziekenhuisnetwerk van Charleroi. Zij zou de “loyaliteit, legitimiteit en competentie” bezitten die hij verwacht van benoemden in publieke functies. Dat precies die persoonlijke vertrouwensrelatie maakt dat er een geur van belangenverstrengeling rond het hele dossier hangt, komt neit voor in zijn redenering.
De benoeming bleek eerst strijdig met het cumulreglement – Demaret is namelijk ook provincieraadslid in Henegouwen – maar dat bezwaar werd handig weggewerkt. In een eerdere versie van het reglement was cumulatie verboden, in een latere was de bepaling plots verdwenen. Animal Fram 2.0, zeg maar. Volgens voogdijminister Valérie Lescrenier (Les Engagés) was de eerste versie “een foutje”. De perceptie van politieke ‘foutjes’ op bestelling is daarmee nog maar eens bevestigd.
Slachtoffers en vervangers
Opvallend is dat de vorige voorzitster van ONE, Violaine Herbaux – eveneens liberaal – het nieuws van haar vervanging via de media moest vernemen. Herbaux is burgemeester van Silly, en politiek niet minder goed ingeplant dan haar opvolgster. Alleen: zij was geen partner van Bouchez.
Van meritocratie naar dynastieke politiek
Dat Bouchez de benoeming probeert te kaderen als een feministisch statement – “In de 21ste eeuw een vrouw reduceren tot haar partner gaat in tegen het idee van emancipatie” – is een tragikomische poging om het debat weg te trekken van waar het werkelijk over gaat: integriteit, transparantie en de vermenging van privé en publiek belang.
Want het probleem is niet dat Demaret een vrouw is. Het probleem is dat ze zijn vrouw is. Of preciezer: zijn partner, in een omgeving waar macht zelden zonder tegenprestatie wordt verdeeld.
Het masker valt altijd
Uiteindelijk leert elke politicus het vroeg of laat: je kunt nog zo luid roepen dat je 'anders' bent dan de rest – als je lang genoeg aan de touwtjes trekt, begin je er als twee druppels water op te lijken. Bouchez mag zich graag profileren als een frisse, scherpe stem in het politieke landschap, maar met deze benoeming toont hij dat ook hij niet ontsnapt aan het systeemdenken waarin postjes, partners en privileges perfect inwisselbaar zijn.
En dat, beste lezer, is precies waarom burgers steeds minder geloven in de oprechtheid van de politiek: omdat ze telkens weer gelijk krijgen.
(Foto: Didier Lebrun / Photonews)