Eendracht maakt macht, maar zelden in België.
CD&V-voorzitter Sammy Mahdi toonde zich in VTM NIEUWS zichtbaar tevreden over het Europese besluit om de bevroren Russische tegoeden niet vrij te geven. Het brede Belgische politieke draagvlak dat daarbij werd opgebouwd, noemde hij uitzonderlijk. Zelden zaten partijen van extreemlinks tot extreemrechts op één lijn, en volgens Mahdi heeft België — onder leiding van premier Bart De Wever — die lijn ook effectief verdedigd op Europees niveau. Ja, De Wever was dit weekend vooral bezig met de stroop van zijn baard te vegen.
Het is een wapenfeit dat in de Belgische politiek zelden voorkomt: een diplomatieke overwinning die niet meteen geclaimd wordt door partijlogo’s, slogans of zelfverheerlijking. De rol van De Wever en de Belgische diplomatie werd opvallend anoniem erkend, bijna alsof succes hier iets is om discreet over te zijn. In een land waar verdeeldheid de norm is, blijft eensgezindheid een uitzondering die men liever niet te luid viert.
Europese eensgezindheid als zeldzaam toeval
Mahdi benadrukte zelfs dat niet alleen de geloofwaardigheid van Europese financiële instellingen op het spel stond, maar ook de bescherming van de belastingbetaler. Mocht Rusland de bevroren miljarden juridisch kunnen verhalen, dan zou dat volgens hem een zware klap zijn geweest voor België én Europa. Dat België in dat dossier voet bij stuk hield, zelfs onder druk van grotere lidstaten, noemt Mahdi een bewijs van diplomatieke slagkracht.
Tegelijk waarschuwde hij voor barsten in het Europese blok. Het afhaken van enkele lidstaten bij de Europese steun aan Oekraïne ziet hij als een gevaarlijke evolutie. Solidariteit, zo stelde hij, kan niet selectief zijn. Wie de voordelen van de Unie wil, moet ook bereid zijn de lasten te dragen.
Van Europese harmonie naar Vlaamse wrevel
Maar. Waar Mahdi op Europees niveau de toon van samenwerking aanslaat, kiest hij op Vlaams niveau voor confrontatie. Zijn uithaal naar Vlaams minister van Onderwijs Zuhal Demir (N-VA) over haar plan om pedagogische studiedagen en andere vrije dagen in het onderwijs te schrappen, was opvallend giftig — en publiek.
Mahdi verweet Demir expliciet dat haar voorstellen vertrekken van een verkeerd beeld van leerkrachten. Insinuaties dat zij niet hard genoeg zouden werken, moeten volgens hem stoppen. De problemen in het onderwijs, zo betoogde hij, liggen niet bij een gebrek aan lesdagen, maar bij een overmaat aan administratie en een structureel tekort aan respect voor het beroep. Minder papierwerk en een degelijk lerarenloopbaanpact zouden volgens hem meer effect sorteren dan het schrappen van studiedagen.
Coalitiepartners, maar fundamenteel oneens
Dat Mahdi ervoor kiest om een coalitiepartner via de media te corrigeren, is geen toeval. Het legt een oud Belgisch zeer bloot: regeringen in dit land zijn zelden ideologisch samenhangende projecten. Ze zijn veeleer clubs van andersgezinden die om opportunistische redenen samen besturen, maar inhoudelijk vaak fundamenteel uiteenlopen.
De clash tussen Mahdi en Demir is geen incident, maar een symptoom. Onder de oppervlakte van bestuurlijke samenwerking woekert structureel wantrouwen. Beleidskeuzes worden niet alleen afgewogen op hun inhoud, maar ook op hun electorale impact en hun symbolische waarde voor de eigen achterban.
De knoest in de Belgische democratie
Wat hier zichtbaar wordt, is een knoest in de Belgische democratie: een systeem waarin compromis noodzakelijk is om te regeren, maar waarin datzelfde compromis voortdurend ondergraven wordt door publieke profilering. Europese eensgezindheid blijkt mogelijk wanneer de externe druk groot genoeg is. Binnenlands blijft die eensgezindheid fragiel, tijdelijk en vaak schijn.
Mahdi’s uithaal naar Demir is dan ook meer dan een meningsverschil over onderwijsbeleid. Het is een illustratie van hoe Belgische regeringen functioneren: samen aan tafel, maar zelden op dezelfde pagina. En precies dat maakt bestuur in dit land tegelijk mogelijk — en permanent instabiel.
(Foto: PD/Pixabay)
