Meer dan 100 Vlaamse bedrijven krijgen geen aansluiting meer.
Elektrificatie is het nieuwe evangelie van onze beleidsmakers. Warmtepompen, laadpalen, datacenters, elektrische ovens, elektrische auto's, vorkheftrucks en vrachtwagens: alles moet aan de stekker, tenzij je als ondernemer of burger nog gezien wil worden als een energetische paria. Maar terwijl ministers de loftrompet steken over ‘de transitie’, heeft de realiteit hen al ingehaald. Want vandaag krijgen minstens honderd Vlaamse bedrijven geen aansluiting meer op het stroomnet. De elektrificatie moet vooruit, maar het net blijft struikelen achteraan.
Een overvol stroomnet: de paradox van de elektrische toekomst
Waar Nederland al jaren in een rode kaartzone zit — duizenden bedrijven die tot tien jaar moeten wachten voor ze stroom krijgen — waait de congestiestorm nu ook definitief over naar Vlaanderen. De reden is even voorspelbaar als ironisch: precies omdat iedereen elektrisch moet gaan, zitten de elektriciteitsnetten nu al vol. Met de komst van steeds meer datacenters, elektrische auto’s, warmtepompen en bedrijven die verplicht elektrificeren om CO₂-doelen te halen, groeit de vraag sneller dan de kabels kunnen volgen.
Het resultaat? De groene toekomst wordt aangedreven door… dieselgeneratoren.
De casus Lootens: van duurzaam paradepaard naar mazoutslurper
Een van de slachtoffers van die netwerkstop is Lootens in Nazareth, een bedrijf dat vanaf april een nieuwe fabriekshal wou openen voor de productie van aluminium en stalen deuren. In oktober 2024 kreeg het nog een positief advies voor een zwaardere aansluiting, maar enkele weken later volgde een mail die klonk als een donderklap: aansluiting geweigerd, wachtlijst vol.
Niet omdat het bedrijf te laat of slecht gepland had, maar omdat het koppelstation in Deinze dreigt te bezwijken onder de vraag. Investeringen? “Nog niet voorzien”, zo luidt het droog bij Fluvius.
Dus ziet de bedrijfsleider nog één uitweg: dieselgeneratoren. Zo’n 5.000 liter per dag. De nieuwe fabriek was ontworpen als duurzaam toonbeeld, maar wordt nu noodgedwongen een CO₂-kanon. “In enkele dagen doe ik alle milieuwinst van mijn nieuw gebouw teniet”, zegt Jan Lootens met de nodige ironie aan VRT NWS.
Niet langer uitzonderlijk: het wordt een structureel probleem
Volgens Voka staan ondertussen meer dan honderd bedrijven op de wachtlijst voor een aansluiting. En de situatie verslechtert maand na maand. Dit treft niet de doorsnee burger, maar bedrijven die een zwaardere aansluiting nodig hebben. Voor hen geldt nu: wie pech heeft, draait op diesel, gas of stilstand.
Wat nu weigering is, wordt volgens Voka binnenkort gewoon Belgische realiteit. Net zoals in Nederland.
First come, first served: efficiënt voor iedereen, behalve voor de economie
De netbeheerders Elia en Fluvius passen strikt toe wat de wet voorschrijft: wie eerst aanvraagt, krijgt eerst stroom. Ook als die stroom pas veel later gebruikt wordt — of zelfs nooit. Het gevolg: bedrijven met shovel-ready projecten moeten toekijken hoe anderen met oude, ongebruikte reserveringen prioriteit blijven behouden.
Voka wil naar een rationeler systeem. Niet alleen tijdstip van aanvraag, maar ook economische en maatschappelijke waarde moet meespelen. Anders graven we onze eigen competitiviteit in.
Miljardeninvesteringen op komst… maar te laat voor wie nu draait
Zowel Elia als Fluvius investeren volgende jaren miljarden in de versterking van het net, inclusief de 16 koppelpunten die het risico lopen om overbelast te geraken. Maar investeringsplannen zijn geen stopcontacten. De bedrijven die vandaag een aansluiting nodig hebben, krijgen het pas over jaren.
Het Vlaams Parlement bespreekt het probleem, maar zelfs daar lijkt men te beseffen: de transitie dendert sneller dan de infrastructuur.
De conclusie die niemand wil trekken: de elektrificatiedroom botst op zichzelf
Politici herhalen het als een mantra: elektrificatie is de enige weg vooruit. Maar ondertussen weten zowel ingenieurs als ondernemers dat het net nooit de volledige overgang aankan als de vraag lineair blijft stijgen.
Elektrisch rijden, elektrisch verwarmen, elektrisch produceren — in theorie duurzaam, in praktijk onmogelijk zonder massale infrastructuursprong.
En die sprong wordt vertraagd door vergunningen, protest, budgetten, procedures en politieke inertie.
Het gevolg is pijnlijk zichtbaar: bedrijven die verplicht vergroenen, moeten overschakelen op diesel. Het is alsof we een marathon lopen in een doolhof: veel beweging, weinig vooruitgang.
En zolang de politiek blijft roepen “meer stekkers!”, zonder kabels bij te leggen, wordt congestie geen uitzondering maar de norm — en wordt elektrificatie vooral een elegante manier om stilstand te produceren.
(Foto: Bert Van Den Broucke/Photo News)
