Melissa’s grote hervorming afgezwakt tot ‘papieren lage loners’
De Vlaamse regering zet een nieuwe stap - stapje - in de hervorming van haar sociale voordelen en premies. Vanaf 2027 zal niet langer uitsluitend naar het loon worden gekeken bij aanvragen voor renovatiepremies, studiebeurzen of andere sociale voordelen. Maar, enkel dividendinkomsten zullen voortaan meetellen in het officiële inkomensplaatje. Andere roerende inkomsten — van spaarboekjes tot obligaties en cryptorekeningen — blijven buiten schot.
Het akkoord maakt een eind aan een jarenlang slepend debat in de meerderheid over het zogeheten “ruimer inkomensbegrip”. Het oorspronkelijke concept van een vermogenstoets, ooit gelanceerd door viceminister-president Melissa Depraetere (Vooruit), is intussen wel volledig herleid tot een veel beperktere ingreep: niet het vermogen, maar enkel het dividend komt in beeld.
Einde aan het tijdperk van de ‘CEO aan het zwembad’?
Het systeem richt zich expliciet op een doelgroep die al langer politieke aandacht trekt: ondernemers die zichzelf formeel een laag loon uitkeren, maar via hun vennootschap wel aanzienlijke dividenden ontvangen.
Door enkel het officiële loon te tellen, kwamen zij tot nu toe in aanmerking voor sociale tarieven, studiebeurzen of hogere renovatiepremies.
Vooruit bestempelde dit eerder als een scheeftrekking die moeilijk nog uit te leggen viel. De hervorming richt zich ook op Vlamingen met omvangrijke beleggingsportefeuilles, al wordt benadrukt dat de kleine spaarder buiten schot blijft.
Geen vermogenstoets — voor niemand
De piste van een echte vermogenstoets raakte politiek nooit haalbaar. De weerstand liep vooral via N-VA, die alle verwijzingen naar een vermogenskadaster resoluut afblokte.
Uiteindelijk kwam een compromis tot stand waarin enkel de dividendinkomsten worden meegeteld — geen obligaties, geen pensioensparen, geen spaartegoeden.
Dat compromis levert de Vlaams-nationalisten naar eigen zeggen voldoende garanties op dat het systeem gericht blijft op “echte draagkracht” en niet op een algemene screening van privévermogen.
Strengere regels, maar beperkte controle
Aanvragers zullen voortaan in hun verklaring op eer moeten aangeven hoeveel dividendinkomsten ze ontvangen. Wie bewust foutieve informatie indient, riskeert vervolging voor valsheid in geschrifte. Ook kunnen reeds toegekende premies worden teruggevorderd.
De praktische controle blijft wel een zwakke plek. Dividendinkomsten worden aan de bron belast en verschijnen niet automatisch op een fiscale aangifte. Vlaanderen is daardoor aangewezen op de eerlijkheid van de aanvrager én op toekomstige samenwerking met de federale overheid, die werkt aan ruimere toegang tot geanonimiseerde bankdata voor fraudedetectie.
Invoering ten vroegste in 2027
De hervorming moet nog langs de Raad van State en wordt pas toegepast zodra het volledige socialevoordelenregister operationeel is. Dat betekent dat de maatregel ten vroegste vanaf 2027 ingaat.
Intussen blijft een belangrijke vraag openstaande: is het juridisch houdbaar om één type roerend inkomen wél in rekening te brengen en andere niet? Binnen de meerderheid leeft de vrees dat het onderscheid tot discussies over gelijkheidsbeginsel zal leiden.
Vlaanderen zet dus een stap die je nauwelijks een stap kan noemen in de modernisering van haar sociale voordelen — want het systeem dat nu op tafel ligt, is vooral een compromis. Geen vermogenstoets, geen brede inkomstenfilter, maar een gerichte ingreep die vooral de bekende groep “papieren lage loners” raakt. De echte test volgt pas in 2027: werkt het, of creëert het opnieuw nieuwe uitzonderingen en achterpoortjes?
(Foto: Philip Reynaers/Photo News)