Dit weten we al over het nieuwe begrotingsakkoord.
Is het een opmerkelijk toeval of strategische timing? Vul zelf maar in, maar terwijl het land zich opmaakt voor drie dagen staking tegen het regeringsbeleid – maandag bij het openbaar vervoer, dinsdag bij de overheid en woensdag in de privésector – gooit de federale regering een begrotingsakkoord op tafel. Terwijl bussen, treinen en trams stilvallen, presenteert de ploeg-De Wever zichzelf als het enige tandwiel dat nog wél draait.
Een akkoord na 20 uur onderhandelen
Premier Bart De Wever (N-VA) en zijn vicepremiers bereikten na meer dan twintig uur overleg een akkoord over zowel de begroting voor 2026 als een saneringstraject richting 2029. Volgens De Wever heeft zijn ploeg “gepast voor de gemakkelijkheidsoplossing”, al leek het langdurige aanslepen van het dossier eerder op bestuurlijk dieselgedrag dan op ideologische ruggengraat.
Dat het overleg eerder vastliep, leidde ertoe dat De Wever zelfs bij de koning om ademruimte moest vragen tot Kerstmis. Uiteindelijk bleek het toch iets sneller te kunnen: een politiek mirakel, of gewoon de realisatie dat deadlines op een bepaald moment echt beginnen te branden.
Geen algemene btw-verhoging – behalve waar dat wel het geval is
Officieel komt er geen algemene btw-verhoging van 21 naar 22 procent. In de praktijk schuiven verschillende sectoren wél naar een hoger tarief. Hotels, campings, sport en ontspanning en take-away gaan naar 12 procent. De btw op pesticiden gaat naar 21 procent.
Gas wordt niet duurder via de btw, maar wel via de accijnzen. Elektriciteit krijgt dan weer lagere accijnzen. De begroting blijft zo een oefening in politieke cosmetica: meer betalen noemen we niet duurder, minder betalen niet goedkoper, maar “evenwichtig”.
Indexbeperking voor hogere lonen
De gevreesde algemene indexsprong komt er niet, maar de hogere lonen krijgen wel een bijsturing: tot 4.000 euro blijft de indexering intact, daarboven wordt ze geplafonneerd. Een maatregel die vooral moet aantonen dat de regering tegelijk “rechtvaardig” en “verantwoordelijk” kan zijn — iets wat sterk afhangt van aan welke kant van die grens je loon zich bevindt.
Gezondheidszorg op dieet
Hoewel in het regeerakkoord een groei van bijna 3 procent was beloofd, wordt die nu beperkt tot 2,5 procent. Extra investeringen worden naar voren geschoven als compensatie, maar het blijft vooral een saneringsoperatie in een sector die al jarenlang onder druk staat.
Effectentaks verdubbeld, nieuwe bankentaks, extra vliegtaks
Om de begrotingsput te dichten komt er 2 miljard euro aan nieuwe inkomsten. De effectentaks gaat naar 0,3 procent, er komt een bankentaks, en tegen 2027 een bijkomende vliegtaks. Daarnaast wordt de strijd tegen fiscale en sociale fraude opgevoerd, wat elke regering bij elke begroting belooft, maar zelden op grote schaal waarmaakt.
Vandenbroucke-plan blijft overeind
De activering van langdurig zieken volgt grotendeels het traject dat Frank Vandenbroucke al klaar had liggen. Alleen de werkgeversbijdragen worden technisch hertekend. In de communicatie heet dat “optimaliseren”, in de praktijk vooral “niet te veel aan raken”.
Wordt vervolgd
(Foto: PD)
