Minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke komt met een nieuw pakket maatregelen voor de aanpak van langdurig zieken. Eerder werd al een eerste pakket goedgekeurd samen met het begrotingsakkoord. Tegen 2030 moeten er 100.000 langdurig zieken minder zijn. Bovendien zullen artsen in de toekomst maximaal drie weken ziekteverlof in één keer mogen voorschrijven.
In zijn strijd tegen langdurige ziekte komt minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke met een nieuw pakket maatregelen. Eerder werd al een pakket goedgekeurd, met onder meer terugkeercoaches en sancties voor wie niet meewerkt aan een traject naar werk.
Vandenbroucke vindt dit nog niet voldoende en wil tegen 2030 een sterke daling van het aantal langdurig zieken: namelijk 100.000 minder. In het nieuwe pakket zitten dan ook vooral maatregelen voor bedrijven, artsen en ziekenfondsen.
Geen drie maanden, maar drie weken
Zo wil Vandenbroucke dat bedrijven met meer dan vijftig werknemers vier maanden lang moeten bijdragen aan de ziekte-uitkering. Tot nu toe was beslist dat werkgevers twee maanden een ‘solidariteitsbijdrage’ moesten betalen.
Ook voor artsen komen er veranderingen aan. Eerder was beslist dat zij vanaf 1 januari 2026 in hun eerste attest nog maximaal drie maanden mochten voorschrijven. In het nieuwe pakket wordt dat beperkt tot maximaal drie weken.
Vooral burn-out krijgt aandacht van deze maatregel
Alle details van deze maatregel moeten nog worden uitgewerkt, maar duidelijk is wel dat ze vooral gericht is op burn-outs. Wie door een fysieke blessure – bijvoorbeeld zes weken in het gips – uitvalt, valt niet onder deze regel. Daarnaast zullen artsen jaarlijks een controle moeten uitvoeren van al hun patiënten die langdurig ziek zijn.
Maar is drie weken wel effectief genoeg voor een burn-out? “Als het om een echte, correct gediagnosticeerde burn-out gaat, is dat meestal iets van langere duur,” vertelt dokter Jagers aan onze redactie. “Het is moeilijk om daar een vaste termijn op te plakken. Soms duurt het een paar weken, maar meestal toch wel veel langer dan drie weken vooraleer mensen kunnen terugkeren.”
Rust, rust en nog eens rust
Meestal schrijven dokters in één keer een maand voor als het effectief om een burn-out gaat. Volledig herstellen in drie weken is bijna onmogelijk. “Een burn-out betekent in eerste instantie dat je de mensen rust moet geven,” legt dokter Jagers uit.
“We gaan ze even van hun werk weghalen. En natuurlijk, als je al na drie weken terug moet gaan werken… Het duurt ongeveer een week tot tien dagen om te ontstressen van je werk. Dan zit je een paar dagen thuis en begin je al terug stress te krijgen omdat je binnen een week bijna opnieuw moet gaan werken. Die tijd dat je thuis bent, is dus eigenlijk veel te kort.”
“Patiënten moeten zich voorbereiden”
Als de patiënt wel volledig herstelt in drie weken, is het volgens dokter Jagers geen echte burn-out. Een burn-out duurt immers meestal enkele maanden. Krijgen ze die rust niet, dan bestaat het risico op herval. “Dan gaan ze één of twee dagen werken en staan ze terug bij de dokter met dezelfde klachten,” zegt hij.
De rust die aan patiënten wordt voorgeschreven, is vooral om alles terug op te bouwen. “Patiënten moeten zich voorbereiden. Ze moeten alles terug opbouwen, terug aansterken om zo een buffer te hebben en sterker in het leven te staan. Al gaat een burn-out natuurlijk niet alleen over werk; het kan over van alles gaan,” zegt dokter Jagers.
In drie weken hersteld? Geen echte burn-out
De eerste drie weken – de termijn die artsen volgens het nieuwe pakket van Vandenbroucke nog maximaal zouden mogen voorschrijven – zijn dus echt nodig om tot rust te komen. “In de eerste weken moet je herstel op gang brengen,” vertelt dokter Jagers. “Bijvoorbeeld als er slapeloosheid is, kunnen we iets kortwerkends geven. Of bij depressieve neigingen, iets antidepressiefs. Maar die eerste drie weken moeten patiënten vooral rusten en ontstressen.”
De boodschap is duidelijk: drie weken rusten en dan meteen terug aan de slag gaan, helpt mensen met een burn-out niet. Na die drie weken zullen patiënten opnieuw naar de dokter moeten voor een nieuw ziektebriefje.
Na het eerste ziektebriefje mag de dokter je maximaal drie weken thuis schrijven. Vanaf één jaar ziekte kan het ziektebriefje wel voor een periode van één jaar gelden. Vanaf dat moment word je officieel ‘langdurig ziek’ of ‘arbeidsongeschikt’. In dat geval moet je jaarlijks op controle komen bij de dokter, anders loop je het risico je inkomen te verliezen.
Psycholoog is optie, maar lange wachttijden niet
Volgens dokter Jagers is er ook een alternatief om een burn-out aan te pakken: een psycholoog inschakelen. “Het nadeel is dat de wachttijden voor een psycholoog nu zo lang zijn dat het enkele maanden duurt voordat je terechtkunt. Als die wachttijden veel korter waren, zouden mensen veel sneller geholpen kunnen worden en zou een burn-out sneller kunnen herstellen.”
Nu zijn er weinig andere mogelijkheden, en het aantal burn-outs stijgt de laatste jaren alleen maar. “In het begin dat ik bezig was, zag je dat mensen zich een beetje slecht voelden. Ik denk zelfs niet dat die term toen al werd gebruikt,” legt dokter Jagers uit. “Het is echt iets van de laatste jaren.”
Bovendien zijn er ook mensen die in eerste instantie ontkennen dat ze een burn-out hebben. “Mensen komen meestal eerst met lichamelijke klachten, zoals hoofdpijn of buikpijn. Ze zeggen niet meteen dat ze zich slecht in hun vel voelen en dat het met het werk te maken heeft.”
Drie weken genoeg?
Werknemers die nu de eerste tekenen van een burn-out vertonen, zouden in principe al de mogelijkheid moeten hebben om een gepersonaliseerd begeleidingstraject te volgen. Hiermee wil men de uitval door een burn-out verminderen. Zal het helpen dat artsen in eerste instantie nog maar maximaal drie weken mogen voorschrijven bij een burn-out? Dat lijkt niet genoeg tijd voor volledig herstel, maar de toekomst zal het uitwijzen.
