De regering-De Wever raakt het over niets eens, schuift haar besparing van tien miljard door tot na de vakantie, en noemt dat "de lades leegmaken". Beslissen lukt niet meer. Zich eruit praten des te beter.
Er is dit jaar geen zomerakkoord. Dat is op zich geen schande — niet elke regering hoeft voor 21 juli een konijn uit de hoge hoed te toveren. Wat wél veelzeggend is, is hóé het uitblijven ervan wordt verkocht. In de Wetstraat noemen ze het namelijk niet "we raken er niet uit". Ze noemen het "de lades leegmaken". En daarmee heb je meteen de kernvaardigheid van deze ploeg te pakken. Beslissen: moeilijk. Er een mooie naam voor verzinnen: geen probleem.
De kunst van het niet-beslissen
Even de stand van zaken, in gewone taal. De grote brok — een bijkomende besparing van tien miljard euro — is doorgeschoven naar de rentree in september. Zelfs het idee van een zomerakkoordje, waarbij de laatste losse eindjes aan elkaar geknoopt zouden worden, werd op het kabinet van de premier resoluut doodgemept. Officieel omdat De Wever geen verwachtingen wil wekken die hij niet kan inlossen. Dat is, geef toe, een elegante formulering voor: we hebben niets klaar.
En dan is er nog dat detail dat je in de krant tussen de regels moet vissen. De besparingsronde wacht niet alleen tot september omdat het dossier zo complex is, maar ook omdat een vroegere timing de plannen van de premier zou kunnen dwarsbomen om in augustus naar Japan te reizen, waar een van zijn zonen gaat studeren. Tien miljard aan besparingen kan dus wachten tot de eerste minister terug is van zijn zomer. Wij gunnen iedereen een reis naar zijn kind, echt waar. Maar er schuurt iets -noem het ontroerend - als een regering haar zwaarste dossier inplant rond het vluchtschema van de baas.
De dossiers die stof vergaren
Het pijnlijkste is niet eens wat er niet beslist raakt, maar wat er al beslist ís en toch niet gebeurt. Neem de extra week geboorteverlof voor jonge ouders. Dat werd in december vorig jaar afgeklopt, als trofee van CD&V, en zeven maanden later is het er nog altijd niet. De eigen voorzitter windt zich er openlijk over op, en een Kamerlid van diezelfde partij vatte de absurditeit vlijmscherp samen: we maken plannen om Belgische satellieten de ruimte in te schieten, maar één weekje verlof regelen voor pas bevallen ouders, dat lukt zogezegd niet.
Dat is het beeld waar deze regering mee blijft zitten. Een coalitie die satellieten belooft maar in het halfrond niet van de grond komt. En het lijstje groeit alleen maar. De inkrimping van het Bpost-kantorennet, goed voor vijftig miljoen, blijft steken omdat de bevoegde minister koudwatervrees heeft en haar huiswerk mocht overdoen. De verkoop van twintig procent Belfius, al beslist, wordt door de MR-voorzitter alweer gekoppeld aan haar eigen droom van een grote Belgische bankverzekeraar, wat de hele verkoopkalender dreigt te ontregelen. En over een simpel plafond op de kosten van het pensioensparen raken links en rechts het net zomin eens.
Alles hangt aan alles, dus niets beweegt
De echte motor van de stilstand is dat in deze ploeg geen enkel dossier nog een dossier op zich is. Alles hangt aan alles vast. De annualisering van de arbeidstijd — waarbij een werkweek in drukke periodes tot boven de vijftig uur mag oplopen zonder dat er één euro overloon tegenover staat — zit gegijzeld aan de importban op producten uit bezet gebied, die er ooit kwam om een ruzie over Gaza te sussen. Trek aan de ene draad en de andere schiet los. Zo houdt links rechts in gijzeling en rechts links, en houdt iedereen elkaar zo stevig vast dat niemand nog een stap kan verzetten. Dat heet dan een compromismodel. Het lijkt meer op een patstelling met vijf handtekeningen eronder.
En toch, om eerlijk te zijn
Nu willen we niet oneerlijk zijn: beter geen nepakkoord dat binnen de week weer uit elkaar valt, dan een leeg zomerakkoord voor de galerij. In België en regering van vijf partijen besturen die van uiterst links tot rechts reikt, is geen lachertje, en dossiers aan elkaar koppelen is de gewone mechaniek van elke coalitie. En ja, een besparing van tien miljard maak je beter grondig in september dan haastig voor een vakantie. Op papier is "geen verwachtingen wekken" - toegegeven - gewoon volwassen politiek.
Maar er is een verschil tussen verstandig temporiseren en simpelweg vaststaan. Een regering die zeven maanden na datum een afgeklopte week geboorteverlof nog altijd niet uitgevoerd krijgt, is niet aan het doseren. Die zit muurvast. En het echte kunststuk is dat ze dat muurvast zitten telkens opnieuw weet te verpakken als iets doelgerichts: geen akkoord wordt "geen valse hoop", stilstand wordt "de lades leegmaken", en een uitgestelde afrekening wordt "focus op de begroting".
Dat is, alles bij elkaar, het enige wat bij deze ploeg nog vlekkeloos op schema loopt. Niet het beslissen. Het uitleggen waarom er niet beslist is. De besparing van tien miljard komt in september. De uitleg is nu al klaar.
(Foto: Photonews)
