Pensioenhervorming en meerwaardebelasting niet op tijd klaar voor 1 januari: start van pensioen- en belastinghervorming verschuift naar later in 2026.
De federale regering zal in het eerste kwartaal van 2026 noodgedwongen met voorlopige twaalfden moeten werken. Dat bevestigde premier Bart De Wever (N-VA) donderdag in de Kamer. Het uitblijven van een begrotingsakkoord betekent dat cruciale hervormingen — waaronder de meerwaardebelasting en de pensioenhervorming — niet op 1 januari van kracht kunnen worden. De vertraging zadelt de regering niet alleen op met politieke gezichtsverlies, maar ook met een begrotingskost van minstens 250 miljoen euro.
Een premier met lege handen
De Wever treedt met zijn voorlopige twaalfden ongewild in de voetsporen van zijn PS-voorganger Elio Di Rupo, die in 2013 hetzelfde moest doen. Toen lag de oorzaak bij trage onderhandelingen na de gemeenteraadsverkiezingen. Vandaag ligt de verantwoordelijkheid bij de premier zelf: de deadline van 6 november voor een meerjarenbegroting 2026–2029 werd niet gehaald.
“Vanaf januari komen we in een toestand van voorlopige twaalfden terecht gedurende het eerste kwartaal,” verklaarde De Wever. De begrotingstechniek laat toe dat de overheid maandelijks maximaal een twaalfde van de middelen van het voorgaande jaar uitgeeft. Zo wordt een Amerikaanse-style ‘shutdown’ vermeden, maar blijft het land wel op noodrantsoen draaien.
Hervormingen blijven steken in het zand
De voorlopige begroting betekent dat verschillende sleutelmaatregelen van de zogenaamde “hervormingsregering” niet op tijd wetgevend kunnen worden verankerd. In de tabellen van het zomerakkoord waren voor 2026 bijna 8 miljard euro aan besparingen en inkomsten voorzien, deels afkomstig van de hervorming van de pensioenen, de invoering van de meerwaardebelasting en soepelere regels voor nachtarbeid.
“De socio-economische hervormingen die cruciaal zijn voor de welvaart van dit land, zijn nog niet goedgekeurd in tweede lezing binnen de regering,” gaf De Wever toe. Zolang dat niet gebeurt, kan het parlement niets behandelen of stemmen.
Met andere woorden: de hervormingsmachine ligt stil. Alleen de beperking van de werkloosheid in de tijd raakte door de Kamer. Alles wat geld moest opbrengen — pensioenen, meerwaardebelasting, arbeidsmarkt — blijft steken in procedure.
Minstens 250 miljoen euro verlies
Het uitstel heeft een concrete prijs. Drie maanden vertraging in de uitvoering van de maatregelen betekent een gat van minstens 250 miljoen euro. Open VLD berekent dat de totale impact zelfs kan oplopen tot 1 miljard euro. “Wegens de slechte budgettaire toestand is dit een catastrofe,” stelt fractieleidster Alexia Bertrand.
Volgens haar kan de pensioenmalus — de verlaging van het wettelijk pensioen voor wie vervroegd stopt — niet retroactief worden ingevoerd. De maatregel moest op 1 januari van kracht worden, of hij schuift een volledig jaar op.
Regeringsbronnen proberen te temperen. Sommige maatregelen zouden volgens hen alsnog retroactief kunnen gelden, terwijl de beperking van de werkloosheidsuitkeringen op termijn meer zou opleveren dan voorzien. Maar de geloofwaardigheid van die uitleg slinkt met de dag.
Onzekerheid troef bij burgers en administratie
Het uitstel treft intussen niet enkel de begroting, maar ook de communicatie naar burgers. De federale Pensioendienst meldt dat hij geen berekeningen kan maken over toekomstige pensioenen zolang de nieuwe regels niet vastliggen. Aanvragen die de komende maanden binnenkomen, worden voorlopig nog behandeld volgens de oude wetgeving.
De regering werkt aan een “duidelijk communicatieplan”, maar erkent achter de schermen dat de situatie “verwarrend en frustrerend” is.
Een hervormingsregering zonder hervormingen
De premier mag het dan hebben over “een noodzakelijke en historische begrotingsoefening”, feit is dat zijn kabinet 2025 afsluit zonder begroting, zonder akkoord en zonder hervormingen. De regering-De Wever, die zichzelf graag profileerde als een ploeg van doeners, lijkt het jaar te eindigen met een politieke reality check: veel plannen, weinig resultaat, en een rekening die alleen maar stijgt.
Of de beloofde hervormingen in april alsnog van start kunnen gaan, hangt volledig af van het kerstakkoord waar De Wever nog steeds op hoopt. Maar met elke dag die verstrijkt, wordt dat kerstmirakel minder geloofwaardig.
(Foto: Bert Van Den Broucke/ /Photo News)
