Jongeren laten werken om drugs te vermijden? Een voorstel dat langs alle kanten schuurt aan de randen van de realiteit.
De strijd tegen drugscriminaliteit krijgt een opvallende invalshoek. En dat is een understatement. We moesten even gaan zitten toen we het lazen. Volgens Ine Van Wymersch moet de samenleving zich niet alleen focussen op repressie, maar ook op alternatieven. Haar redenering is even eenvoudig en naïef als confronterend: wie jongeren geen legale manier biedt om geld te verdienen, moet niet verbaasd zijn dat ze die elders zoeken.
Steeds jongere dealers
In haar werk botst Van Wymersch op een verontrustende evolutie. Jongeren van amper 13 of 14 jaar die actief zijn in het drugsmilieu, zijn geen uitzondering meer. Opvallend: ze worden niet altijd geronseld door bendes, maar bieden zichzelf aan. Niet uit overtuiging, wel uit noodzaak.
Die realiteit legt een ongemakkelijke waarheid bloot. De vraag naar drugs blijft bestaan — en wordt grotendeels gevoed door volwassenen. Jongeren vullen simpelweg een gat in de markt.
Kansarmoede als drijfveer
Volgens de drugcommissaris speelt kansarmoede een centrale rol. In stedelijke contexten groeit een aanzienlijk deel van de jongeren op in gezinnen waar financiële druk dagelijkse kost is. Voor sommigen betekent dat al op jonge leeftijd bijdragen aan het gezinsinkomen.
Vandaag ligt de minimumleeftijd om legaal te werken op 16 jaar. Van Wymersch stelt voor om die grens te herbekijken, en spreekt expliciet over 14 of zelfs 12 jaar — weliswaar binnen een strikt gereguleerd kader.
Legaal alternatief of glijdende schaal?
Het voorstel is niet zonder risico. De balans tussen kansen creëren en kinderarbeid vermijden is flinterdun. Van Wymersch benadrukt zelf dat uitbuiting absoluut uitgesloten moet blijven.
Tegelijk wijst ze op een structureel probleem: jongeren zonder netwerk vinden moeilijk toegang tot studentenjobs. Waar anderen via familie of kennissen aan werk raken, vallen zij uit de boot. Zonder begeleiding en toegang tot kansen blijft het legale circuit voor hen vaak gesloten.
Meer dan alleen werk
De oplossing ligt volgens haar niet enkel in het verlagen van de leeftijdsgrens. Coaching en begeleiding zijn cruciaal. Basisvaardigheden — op tijd komen, afspraken nakomen — zijn niet vanzelfsprekend voor iedereen, maar bepalen wel of iemand kan functioneren op de arbeidsmarkt.
De kernvraag blijft daarmee overeind: als jongeren massaal kiezen voor het snelle geld van de straat, zegt dat dan niet minstens evenveel over de samenleving als over hen? En nog eentje: denke je echt dat jongeren op zoek zijn naar een onderbetaald jobje terwijkl ze op de hoek van de straat 50 keer meer kunnen verdienen? Zouden we ze niet beter naar school sturen in plaats van naar een job mevrouw Van Wymersch?
