“Eén op de vier aanbiedingen zijn niet wat ze lijken.”
Uit een recente analyse van de Waalse zakenkrant L’Echo blijkt dat ongeveer één op de vier Black Friday-deals in België veel minder aantrekkelijk is dan ze lijkt. Prijzen worden voorafgaand aan de promotieperiode kunstmatig opgevoerd, zodat kortingen groter ogen dan ze in werkelijkheid zijn. Voor consumenten betekent dit dat het onmogelijk is om met zekerheid te zeggen of ze écht besparen.
Analyse van bijna 16.000 producten
Tussen half september en midden november onderzocht L’Echo de prijzen van 15.695 producten in Belgische webshops, waaronder wasmachines, koelkasten, televisies, smartphones en laptops. Van deze artikelen verschenen 4.681 in Black Friday-promoties. Bij 23,9 procent daarvan concludeert de krant dat de actie misleidend is.
Een illustratief voorbeeld is een microgolfoven die nu wordt aangeboden voor 349 euro, zogenaamd 40 procent korting ten opzichte van de oorspronkelijke 599 euro. In werkelijkheid lag de prijs begin september echter op 332 euro. Wie nu koopt, betaalt dus effectief vijf procent meer dan enkele maanden geleden. Ook andere voorbeelden van stofzuigers, laptops en smartphones laten zien dat sommige promoties tot honderden euro’s duurder uitvallen dan de originele prijs.
Wettelijk correct, maar misleidend
Consumentenorganisatie Testaankoop bevestigt de bevindingen van L’Echo, maar benadrukt dat dergelijke acties doorgaans binnen de wettelijke kaders vallen. “Volgens de wet moet de vermelde ‘voormalige prijs’ de prijs van de afgelopen 30 dagen weergeven. Webshops spelen hier soms net buiten de marge door prijzen 31 dagen voor Black Friday op te drijven”, zegt woordvoerster Laura Clays.
Hoewel de meeste acties juridisch correct zijn, maakt deze praktijk het voor consumenten moeilijk om rationele keuzes te maken. Clays adviseert: “Volg de prijs van een product ruim op voorhand en wees kritisch bij extreme kortingen. Een tv die plots met 50 procent korting wordt aangeboden, is meestal geen realistisch koopje.”
Tools en tips voor rationele aankopen
Het gebruik van prijsvergelijkers zoals Rate my Deal kan consumenten helpen om de echte waarde van promoties in te schatten. Uit hun data blijkt dat slechts één op de vier Black Friday-deals daadwerkelijk de moeite waard is. Doorheen het jaar ligt dat percentage zelfs lager, rond 17 à 18 procent.
Ook de FOD Economie waarschuwt voor misleidende promoties. Sinds 2021 ontving de dienst bijna 2.700 klachten, waarvan 1.229 geverifieerde overtredingen betroffen. Adviezen van de FOD: let op voor valse vergelijkingen met catalogusprijzen, laat je niet onder druk zetten door aftelklokken of slogans zoals “laatste kans” en controleer altijd de historische prijs van het product.
Overheid stuurt aan op meer controle
Minister van Consumentenbescherming Rob Beenders (Vooruit) roept consumenten op om verdachte kortingen te melden via consumerconnect.be
(Foto: Pixabay)
